بهار- مدیرکل دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت با هشدار نسبت به پیامدهای افزایش قیمت مواد غذایی، بهویژه لبنیات و منابع پروتئینی و حذف آن از سبد غذایی مردم، گفت که گرانی مواد غذایی، سلامت تغذیهای مردم را تهدید میکند و وزارت بهداشت خواستار تخصیص یارانه پایدار به اقلام غذایی سلامتمحور و اختصاص یک درصد مالیات کارخانههای مواد غذایی برای پیشگیری از سوءتغذیه و کاهش بار آینده نظام سلامت است.
به گزارش بهار، دکتر احمد اسماعیلزاده در گفتوگو با ایسنا، با بیان اینکه متأسفانه قیمت اغلب مواد غذایی به دلیل رشد قیمت نهادهها و نوسانات نرخ ارز افزایش یافته، اظهار کرد: این موضوع، فشار معیشتی مردم را بهطور قابل توجهی افزایش داده، دفتر بهبود تغذیه وزارت بهداشت بهشدت نگران عدم دریافت مواد مغذی کافی، انرژی و پروتئین در میان مردم است.
وی درباره تاثیر افزایش قیمت مواد غذایی بر زندگی مردم گفت: پیش از این، کمبودهایی در کشور وجود داشت اما با توجه به افزایش قیمت مواد غذایی بهویژه در حوزه لبنیات و منابع پروتئین حیوانی طی ماههای اخیر، میزان نگرانیها درباره تغذیه مردم چند برابر شده و این بیم وجود دارد که مردم دچار کمبود مواد مغذی شوند.
او با بیان اینکه وزارت بهداشت ابزار سیاستگذاری مستقیم برای کنترل قیمتها در اختیار ندارد، تصریح کرد: وزارت بهداشت در حوزه قیمتگذاری فقط یک مطالبهگر است و ابزار سیاستی در اختیار ندارد که قیمتها را به صورت مستقیم کنترل و مدیریت کند. وزارت بهداشت از دستگاههای متولی بارها و بارها درخواست کرده که اقدامات نظارتی را انجام دهند تا قیمتها تثبیت شود. وزارت بهداشت در کنار مردم حضور دارد و از دستگاهها درخواست میکند که قیمتها را کنترل کنند و با اخلالگران نیز برخورد شود.
مدیرکل دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت گفت: معاونت بهداشت وزارت بهداشت، نامهای خطاب به «دفتر وزارتی» و «دبیرخانه شورای عالی سلامت و امنیت غذایی» نوشته است. دبیرخانه شورای عالی سلامت و امنیت غذایی، بازوی هماهنگی بینبخشی وزارت بهداشت است و از این دبیرخانه خواستهایم که درخواستها و مطالبات وزارت بهداشت را به دستگاههای متولی قیمتگذاری اقلام غذایی بهویژه لبنیات منتقل کند.
اسماعیلزاده ادامه داد: پیامدهای کمبود دریافت مواد مغذی و آثار این موضوع بر سلامت جامعه، همچنین بار تحمیلی به نظام سلامت در سالهای آینده ناشی از عدم دریافت پروتئین کافی در این نامه آمده است. دفتر بهبود تغذیه از دبیرخانه شورای عالی سلامت و امنیت غذایی انتظار دارد که جلسهای با حضور دستگاههای متولی قیمتگذاری برگزار کند و اهمیت موضوع را بهصورت جدی متذکر شود.
ضرورت تخصیص یارانه برای خرید موادغذایی سالم
او درباره راهکارهای پیشنهادی دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت گفت: تخصیص یارانه به اقلام غذایی سلامتمحور مانند لبنیات، میوهها و سبزیجات لازم است که این موضوع را چندین بار مطرح کردهایم و در نامهای که خطاب به دبیرخانه شورای عالی سلامت و امنیت غذایی نوشتهایم، به این موضوع اشاره کردهایم. اگر دستگاههای نظارتی قادر به کنترل قیمتها نیستند و قیمتها بهصورت مستمر افزایش پیدا میکند، کمترین کار ممکن این است که یارانهای برای دهکهای پایین جامعه در نظر گرفته شود. پیشنهاد دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت این است که یارانه برای تمام دهکهای جامعه حتی دهکهای متوسط و بالاتر نیز در نظر گرفته شود، چرا که این دهکها نیز میزان مصرف لبنیات و پروتئین را کاهش دادهاند.
اسماعیلزاده تصریح کرد: اگر دولت، توان و امکان تأمین یارانه برای تمام دهکها را ندارد، یارانهای با منابع ثابت و پایدار برای پنج تا شش دهک اول جامعه به منظور تامین اقلام موادغذایی در نظر گیرد. وی درباره سهم وزارت بهداشت از مالیات دریافتی کارخانههای مواد غذایی گفت: براساس قانون، یک درصد از مالیات کارخانههای مواد غذایی میبایست به دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت اختصاص یابد تا این دفتر بتواند برنامههای خود را برای بهبود وضعیت تغذیه اجرا کند. متأسفانه، این منابع را در اختیار دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت قرار ندادهاند. وضعیت بهبود تغذیه مردم صرفا با مصاحبه، شعار و صحبتکردن، بهبود نمییابد.
پیامدهای بلندمدت سوء تغذیه
اسماعیلزاده درباره پیامدهای بلندمدت سوءتغذیه توضیح داد: ابتلا به سوءتغذیه سبب کاهش نیروی کار در آینده میشود. آثار کاهش مصرف لبنیات، میوه، سبزیجات و حبوبات به صورت افزایش بیماریهای مزمن مانند بیماریهای قلبیعروقی، سکتهها، پوکی استخوان، شکستگیها و سایر مشکلات سلامت نمایان میشود. بار ناشی از بروز چنین شرایطی، گریبان وزارت بهداشت را میگیرد و این وزارتخانه به ناچار میبایست هزینههای بیشتری در زمینه درمان صرف کند.
اسماعیلزاده با بیان اینکه حدود ۴۰ تا ۵۰ درصد خانوارهای کشور کمتر از مقادیر توصیهشده لبنیات، میوه و سبزی مصرف میکنند، گفت: البته باید گفت که اگرچه نقش مسائل اقتصادی در چنین شرایطی بسیار اثرگذار است، اما تمام مسائل به مسائل اقتصادی محدود نمیشود. برخی خانوارها از وضعیت اقتصادی مناسبی برخوردار هستند اما میوه، لبنیات، سبزیجات به میزان کافی مصرف نمیکنند. حل این مساله به فرهنگسازی نیاز دارد.
فرهنگسازی برای بهبود تغذیه
وی با بیان اینکه فرهنگسازی در زمینه تغذیه را در دستور کار قرار دادهایم، گفت: بیش از 2هزار کارشناس تغذیه داریم که در سراسر کشور خدماترسانی میکنند و آموزشهای لازم را ارائه میدهند. فرهنگسازی، فرآیندی زمانبر است و نمیتوان انتظار داشت نتایج آن بهصورت فوری نمایان شود. با این حال، بخش قابل توجهی از کاهش مصرف مواد غذایی سالم، بهطور مستقیم به کاهش قدرت خرید خانوارها مربوط است.
مدیرکل دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت گفت: نمایندگان مجلس به طور مداوم از وزارت بهداشت مطالبهگری میکنند. دفتر بهبود تغذیه از نمایندگان مجلس میخواهد همانطور که در حوزه درمان مطالبهگری میکنند، در حوزه بهداشت و تغذیه نیز مطالبهگر باشند. دفتر بهبود تغذیه از نمایندگان مجلس انتظار دارد که از دستگاههای متولی در زمینه کنترل قیمتها و حمایت از اقشار آسیبپذیر مطالبهگری کنند و از تأمین منابع مالی برای دفتر بهبود تغذیه حمایت کنند. سوال آن است که چرا هیچگاه پرسشهایی درباره فقدان مراکز بهداشتی یا کارشناس تغذیه مطرح نمیشود؟ مطالبهگری میبایست در سطح بهداشت نیز مطرح شود.
او اظهار کرد: اگر تصمیم بر این است، دفتر بهبود تغذیه نقش واقعی خود را ایفا کند، باید منابع کافی در اختیار داشته باشد؛ در غیر این صورت، صرفاً با مصاحبه و صحبت، تغییری در وضعیت تغذیه جامعه ایجاد نخواهد شد. مالیات کارخانههای مواد غذایی در امور دیگر صرف میشود و این در حالی است که میبایست در راستای تغذیه و سلامت تغذیه مردم هزینه شود.
